Opinie: geef mensen met een verslaving een keuze

Onlangs stond er een artikel in de krant over verslaving: met grote letters in de kop: verslaving is een ziekte. Ik werk al bijna 15 jaar samen met mensen die verslaafd en ex-verslaafd zijn. Ik werk met hen samen om vrij te worden van hun verslaving en met hen samen om hier weer andere bij te helpen. Momenteel voor en met jongeren. Ik kan het niet laten om mijn visie te geven.

De vraag of verslaving een ziekte is , waar zoveel aandacht en energie naar toe stroomt zowel van de zorg, het onderzoek, als van de mensen met verslaving zelf, is volgens mij totaal niet relevant en zelfs belemmerend in het beheersbaar maken van een verslaving. De stelling dat verslaving een ziekte is, helpt mensen misschien van hun schuldgevoel af, want een ziekte overkomt je immers. Een ziekte is wellicht erfelijk bepaald en daardoor misschien onoverkomelijk en ongeneeslijk. Alsof je anders schuldig zou zijn aan je eigen verslaving en de ellende die dit veroorzaakt voor je zelf en de omgeving. Of de verslaving nu een ziekte is of een keuze, schuldig ben je niet, nooit, maar schuldig voel je je wel. Ik denk dat je een keuze hebt, maar die kun je niet voelen, die kun je niet pakken en dat kun je écht niet en wellicht is dat dan de ziekte. In mijn werk help ik (op kleine schaal) samen met ervaringsdeskundige jongeren, andere jongeren die slaaf (verslaafd) zijn van/ aan hun middelen, hun games, hun angsten en emoties, hun beelden, te ervaren dat ze wel een keuze hebben. Dat ze kunnen kiezen voor hun vrijheid. Ze vechten zich door alle beelden, emoties, angsten en gewoontes heen en maken zich zo langzaam (en soms snel) los van hun verslaving, die werkt als een gevangenschap. Dus laat los de vraag of dat beeld dat verslaving een ziekte is, laat los de vraag of dat beeld dat iemand het zelf schuld is of niet. Geef mensen hun keuzevrijheid terug, zodat ze kunnen (leren) kiezen voor een zinvol leven.

Simone Seelen (Stichting Columbus)

P.s. Ik geef er de voorkeur aan om niet te spreken over verslaafden, maar over mensen met een verslaving. Dan maakt het eenvoudiger om de mens vrij te maken van zijn verslaving.

Opinie: geef mensen met een verslaving een keuze